САМАДУКАЦЫЯ

Адной з умоў павышэння эфектыўнасці педагагічнага вопыту, якасці дашкольнай адукацыі з'яўляецца самаадукацыя педагагічных работнікаў. Пастаянны працэс удасканалення прафесійнага майстэрства важны ў сілу спецыфікі педагагічнай дзейнасці. Педагогу не абысціся без усебаковай інфармаванасці, высокай кампетэнтнасці ў пытаннях педагагічнай практыкі, творчага пошуку і самаразвіцця. Пастаяннае імкненне да самаўдасканалення з'яўляецца натуральнай патрэбнасцю кожнага педагога ўстановы дашкольнай адукацыі.

Самаадукацыя - гэта мэтанакіраваная шматгранная і разнапланавая дзейнасць педагога па пашырэнні і паглыбленні сваёй прафесійнай кампетэнтнасці. Гэта дзейнасць уключае ў сябе такія формы работы, як вывучэнне нарматыўных прававых дакументаў, навукова-метадычнай літаратуры, эфектыўнага педагагічнага вопыту, наведванне розных метадычных мерапрыемстваў, аналіз сваёй дзейнасці і яе вынікаў, павышэнне кваліфікацыі ва ўстановах адукацыі для дарослых. Педагог выбірае тэму для самаадукацыі, улічваючы свой індывідуальны досвед і ўзровень прафесійнага развіцця. Тэма самаадукацыі павінна быць накіравана на канкрэтны вынік, якасна новы ўзровень, а выбраная тэматыка пры гэтым павінна быць актуальнай і арганічна ўлівацца ў педагагічны працэс усёй установы дашкольнай адукацыі ў цэлым.
Рэалізуючы дыферэнцыраваны падыход у вызначэнні вядучых напрамкаў прафесійнага развіцця педагогаў адпаведна вопыту і педагагічнаму стажу, можна вылучыць наступныя мэты пры вызначэнні тэматыкі самаадукацыі.
Для педагогаў без спецыяльнай адукацыі:

• авалоданне методыкай дашкольнай адукацыі пры арганізацыі адукацыйнай працы з дзецьмі;
• адаптацыя да педагагічнай дзейнасці.

Для маладых спецыялістаў:

• усведамленне каштоўнасцяў асобасна-арыентаванай мадэлі выхавання, навучання і развіцця;
• фарміраванне асноў педагагічнага прафмайстэрства;
• развіццё ўменняў і канструктыўных здольнасцей.

Для педагогаў, якія працуюць звыш 5 гадоў:

• авалоданне спосабамі праектавання адукацыйнага працэсу з мэтай павышэння яго эфектыўнасці і якасці ва ўмовах варыятыўнасці форм і метадаў работы з дзецьмі;
• фарміраванне ўменняў аналізаваць навукова-метадычную літаратуру, прымяняць атрыманыя веды на практыцы;
• актывізацыя творчых здольнасцей педагога.

Для вопытных, творча-працуючых педагогаў:
Развіццё здольнасцей да праектавання ўласнай прафесійнай дзейнасці ў кантэксце тэндэнцый развіцця сістэмы дашкольнай адукацыі і сацыяльнай замовы бацькоўскай грамадскасці;
праява творчага патэнцыялу педагога і прапаганда асабістых прафесійных дасягненняў;
развіццё даследчай дзейнасці.
Як і любая дзейнасць, самаадукацыя мяркуе вядзенне педагогам вызначанай дакументацыі, дзе абавязковым кампанентам з'яўляецца план працы па самаадукацыі на навучальны год. Планаванне дапамагае аптымальна арганізаваць маючую адбыцца дзейнасць па выбранай тэме, і ўключае ў сябе мерапрыемствы з выхаванцамі, законнымі прадстаўнікамі, педагагічнымі работнікамі і іншыя кампаненты працэсу самаадукацыі (напрыклад, прачытаўшы па тэме самаадукацыі кнігу, артыкул, набыў наглядны дапаможнік, наведаў мерапрыемства).
Асноўныя напрамкі самаадукацыі педагогаў:

1. Азнаямленне з новай нарматыўнай дакументацыяй па вядзенні педагагічнай дзейнасці ў дашкольнай установе

2.Даследаванне новай навукова-метадычнай літаратуры

3. Вывучэнне актуальных дасягненняў педагагічнай навукі, а таксама узроставай псіхалогіі і фізіялогіі

4. Азнаямленне з найноўшымі праграмамі і педагагічнымі тэхналогіямі

5. Знаёмства з перадавым вопытам дашкольных устаноў

6. Удасканаленне агульнага ўзроўню развіцця.